City Deal deelt kennis over gezonde voedselomgeving met magazine

Leestijd: 2 minuten

Met verhalen uit een aantal koplopergemeenten wil de ‘City Deal Gezonde en duurzame voedselomgeving’ aanzetten tot het werken aan een gezonder en duurzamer voedselaanbod in de stad. Vooral in armere buurten is het vaak slecht gesteld met gezond eten en drinken. Het ‘Good Food City Magazine’ is gratis digitaal beschikbaar.  

‘Om maar met de deur in huis te vallen: met het aanbod van gezond en duurzaam voedsel in onze steden is het niet al te best gesteld. De afgelopen 20 jaar is het ook nog eens aanzienlijk verslechterd’, aldus de partners van de City Deal Gezonde en duurzame voedselomgeving. 

Nederlanders zijn ‘massaal te zwaar’. In 2021 had de helft van hen overgewicht, waarvan 14 procent zelfs obesitas. Dit leidt tot grotere kans op ziektes als diabetes en hart- en vaatziekten. Het zorgsysteem kan dit nu al met moeite aan, schrijven de partners van de City Deal. ‘Bovendien is ons huidige voedselsysteem erg belastend voor het klimaat’. 

Gemeenten hebben de mooie opdracht om te zorgen voor een gezonde en veilige leefomgeving voor hun burgers. De toegang tot gezond en duurzaam voedsel valt hier ook onder. Die opdracht blijkt nog niet zo eenvoudig. Om de helpende hand te bieden, brengt de brengt de City Deal nu een tijdschrift uit.

Gezonder en lokaal voedsel 

In het tijdschrift delen steden als Almere, Amsterdam, Den Haag, Ede, Haarlem, Rotterdam, Utrecht en Wageningen hoe zij streven om van gezonde, duurzamere keuzes een logischere en makkelijkere keuze te maken.  

Dit willen zij bereiken door Nederlanders te overtuigen om vaker gezond te eten en drinken, maar ook om het aanbod van ongezond eten en drinken te verkleinen en deze meer lokaal aan te bieden. Het tijdschrift is een eerste aanzet om andere gemeenten te inspireren en de voortgang van de City Deal te delen. 

Omgevingsinstrumenten 

Maartje Poelman, onderzoeker aan de Wageningen Universiteit, beschrijft in het magazine de invloed van de voedselomgeving op ons eetgedrag. Gedragswetenschapper Ronald Voorn licht toe hoe reclame verleidt tot ongezondere keuzes. Wethouder Leon Meijer van de gemeente Ede pleit voor meer instrumenten voor gemeenten waarmee zij het voedselaanbod in de stad kunnen beïnvloeden. 

Het aantal fastfoodzaken blijft stijgen en 91 procent van het aanbod in de horeca is ongezond. Vooral in wijken en buurten met een lagere sociale status en inkomen zijn twee keer zoveel aanbieders van ongezond voedsel actief. 

In de City Deal Gezonde en duurzame voedselomgeving werken gemeenten, provincies, ministeries en instanties samen om de voedselkeuzes van Nederlanders gezonder te maken door gedragsverandering en nieuwe omgevingsinstrumenten. 

De volgende partijen zijn bij de City Deal aangesloten: de gemeenten Almere, Amsterdam, Den Haag, Ede, Haarlem, Rotterdam, Utrecht, Tilburg en Wageningen, de Provincies Zuid-Holland en Zuid-Holland en de Ministeries van LNV, VWS, BZK. Ook het Voedingscentrum, JOGG, Taskforce Korte Keten, Flevo Campus en Platform 31 zijn aangesloten. 

De wijze waarop we onze steden bouwen en leefomgeving inrichten heeft bewijsbare impact op de gezondheid van mensen. Talloze wetenschappelijke onderzoeken wijzen op een verband tussen de inrichting van de leefomgeving en het aantal ziekenhuisopnames, chronische ziekten en het gemiddelde sterftejaar. Met meer vergroening of ruimte voor ontmoeting gaan deze statistieken aantoonbaar omlaag. Of het nu om mentaal welzijn of fysieke gezondheid gaat: een groene en gezonde leefomgeving doet er toe.

En waarom genezen als je beter kan voorkomen? Begin dit jaar ondertekenden gemeenten, GGD’s, zorgverzekeraars en het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA). Stip op de horizon is een gezonde generatie in 2040 met weerbare gezonde mensen die opgroeien, leven, werken en wonen in een gezonde leefomgeving met een sterke sociale basis. Ook de Omgevingswet schrijft voor dat gezondheid als primair belang wordt meegewogen in ruimtelijke beleid en -inrichtingskeuzes.

Die gezonde leefomgeving zal steeds vaker een stedelijke leefomgeving zijn, want steeds meer mensen zoeken een plek in de stad. Of het nu grote, middelgrote of kleinere steden zijn: we wonen, werken en leven dichter op elkaar. En dat hoeft helemaal niet ten kosten te gaan van gezondheid, laten tal van inspirerende voorbeelden van gezonde stedelijke leefomgevingen zien. Op deze themasite presenteren we de bewijslast in de vorm van inspirerende verhalen en bundelen we praktische vakinformatie van onze journalisten uit onze titels Groen, Stedelijke Interieur en Stadszaken.nl.

De sleutel voor een gezonde generatie ligt voor een belangrijk deel bij degenen die de stedelijke leefomgeving inrichten en vormgeven. Schrijf u nu in voor de tweewekelijkse nieuwsbrief voor iedereen die wil bijdragen aan gezondere, aantrekkelijke en duurzame steden.